به قلم یاسین اقبال، خبرنگار پایگاه خبری دیده بان پرس
در شرایطی که تورم افسارگسیخته سبد معیشت خانوارها را سبکتر میکند، بازنشستگان به عنوان یکی از آسیبپذیرترین قشرها، زیر بار فشار دوچندان معیشت و درمان خم شدهاند. بررسیها نشان میدهد سیاستهای اخیر نه تنها مشکلی را حل نکرده، بلکه با طرحهایی مانند «بتا» (وام خرید کالا) و تعلیق بیمه تکمیلی، زندگی را برای این گروه سختتر کرده است.
معیشت: درآمد ناکافی، وعدههای بیثمر
حقوق بسیاری از بازنشستگان حتی برای پوشش نیازهای اولیه یک خانواده کوچک کافی نیست. رقم «عیدی ۷ میلیون تومانی» در برابر هزینههای ضروری مانند خوراک، پوشاک و حملونقل، رقمی نمادین و ناکافی ارزیابی میشود. از سوی دیگر، طرحهایی مانند «طرح بتا» (اعطای وام خرید کالا) با تحمیل اقساط سنگین، ممکن است بازنشستگان را در دام بدهی بیندازد. وعدههای بلندمدتی مانند «همسانسازی کامل حقوق» نیز در شرایط بحران فعلی پاسخگو نیست.
درمان: بحرانی در بحران
وضعیت حوزه درمان بازنشستگان گویای بیتفاوتی سیاستگذاران است. تعلیق یا تضعیف بیمههای تکمیلی بازنشستگان، آنان را در برابر هزینههای کمرشکن درمان بیپناه کرده است. تکیه بر مراکز درمانی تامین اجتماعی و طرح جایگزین «قانون الزامی»، بدون تأمین مالی مطمئن، نمیتواند جای خالی پوشش بیمه تکمیلی را پر کند. این مراکز اغلب از نظر تجهیزات و دسترسی به متخصصان با محدودیت مواجهند.
مسئولان: شکاف عمیق بین وعده و عمل
سیاستهای اتخاذشده بیشتر واکنشی و فاقد نگاه جامع به نظر میرسد. بسیاری از تصمیمات، مانند طرحهای واممحور، نشان میدهد درد و دغدغه واقعی بازنشستگان برای تأمین نیازهای ساده روزمره درک نشده است. گاهی به نظر میرسد مسئولان بیشتر در حال «مدیریت کسری بودجه» سازمانهای متبوع خود هستند تا «تضمین معیشت و سلامت» بازنشستگان. این نگاه، بازنشسته را به عنوان یک «هزینه» میبیند، نه شهروندی که حق مسلم اوست.
نتیجهگیری: فراتر از شعار
وضعیت کنونی بازنشستگان تنها یک «مشکل اقتصادی» نیست، بلکه یک «مسئله اخلاقی و عدالت اجتماعی» است. این قشر، دههها از عمر خود را صرف خدمت کردهاند و اکنون در سالهای وابستگی، حق دارند زندگی آبرومندانهای داشته باشند. راهحل، نه در وعدههای بلندمدت و طرحهای تشریفاتی، که در اقدام فوری و مؤثر است: افزایش معنادار مستمریها متناسب با تورم واقعی، بازسازی و تقویت سیستم بیمه درمانی، و طراحی حمایتهای هدفمند برای بازنشستگان کمدرآمد. اگر ارادهای جدی وجود داشته باشد، میتوان به جای «زنده به گور کردن»، گامی بلند برای «زندگی دوباره بخشیدن» به این قشر برداشت.